Lidar teknolojisi hızla arkeolojinin en etkili araçlarından birine dönüşerek aylar sürebilecek elle ölçümleme ve hassas kazı çalışmalarının ortaya koyabileceği işi birkaç saat içinde halledebiliyor. Lidar teknolojisiyle gerçekleştirilen en son keşifte 1 kilometreden daha uzun, 3.000 yıl yaşlarında olduğu tahmin edilen muazzam bir maya yapısı gün yüzüne çıkarıldı.
Antik dönemlerden kalma böylesi büyük yapıların keşfi etkileyici olsa da zamanla bitki örtüsü ile görünmez hale geldikleri için yerden yapılan araştırmalarda bulunmaları kolay olmayabiliyor. Konu hakkında Nature platformuna yazan antropolog Patricia McAnany, Guatemala’nın Tikal bölgesinde yapılan Maya kalıntısı keşfi için normal süreçte uzman bir ekip ve kas gücü gerektiren binlerce saat, yıllar hatta on yıllar alan bir çalışmanın yapılması gerekebiliyor.
Keşfe yardımcı olan Lidar teknolojisi havadan 3B lazer tarama ile nesneler ve yüzeyler arasındaki mesafeyi ölçebiliyor. Güçlü hesaplama tekniklerine sahip, gölgelik noktalarda da çalışabilen ve altındaki zeminin seviyesini bularak yüzeyin ayrıntılı bir yükseklik haritasını oluşturabiliyor.
Maya tarihine ışık tutuyor
Uzmanlar tarafından yapılan açıklamaya göre Aguada Fenix adı verilen kalıntılar döneminde tören merkezi işlevi görüyormuş. Teoriye göre 10 metre yüksekliği ve 1,4 kilometre uzunluğuyla bu devasa alanda mevsimler boyunca güneşin hareketleri izlenerek çeşitli ritüeller gerçekleştirilmiş.
Milattan önce 1.000 – 800 yıllarına ait olduğu düşünülen yapının Maya uygarlığının henüz küçük topluluklar olarak yaşadığı dönemde kullanıldığına inanılıyor.
